Giftige planten:

Een publicatie door dr. Gert Veenendaal* van een lijst met planten die giftig kunnen zijn voor honden. De namen worden weergegeven in hun originele naam en de daarbij behorende Nederlandse benaming. Ook staat erbij wat u moet doen in geval dat uw hond van een dergelijke plant gegeten heeft. Lees het artikel aandachtig door, zodat u geen nuttige informatie mist. Naar aanleiding van de “nachtmerrie”, die een fokker meemaakte met twee pups van haar laatste nest, ontving ze een overzicht van planten, die giftig zijn of kunnen zijn voor onze honden. Schrikbarend, als je leest wat er allemaal kan gebeuren, maar goed om te weten hoe we met deze opsomming moeten en kunnen omgaan. Ik plaats dan ook graag deze uitgebreide lijst,

Belangrijk: Het is altijd raadzaam om bij twijfel over Latijnse namen van bloemen en planten te informeren bij uw bloemist. Voor de overzichtelijkheid van het geheel ziet u vooraan een codering van de verschillende gehanteerde begrippen. Deze codering betreft onder meer de Eerste Hulp, die u zelf eventueel reeds zou kunnen bieden. De verschillende mogelijkheden zijn met een letter en cijfercode weergegeven. Zo betekent “EH: 1,3”: Dier laten braken (zie 1), actieve kool (Norit) toedienen (zie 3) en “EH 5, eventueel 1,3”: Dat u in ieder geval zo snel mogelijk (HOOGSTE PRIORITEIT) naar de dierenarts moet gaan (zie 5). TD staat voor de giftige (toxische) delen van de plant en TWV voor de eventuele aanwezigheid van giftige (toxische) bestanddelen in het water van de vaas, waar de bloemen of takken in staan of hebben gestaan. Het moet echter met nadruk gezegd worden dat deze opsomming van feiten zeker niet bedoeld is om zelf te gaan “dokteren” met leven van uw beminde huisgenoot (absolute noodsituaties daargelaten natuurlijk).

Wel kunt u bij absolute zekerheid van de oorzaak van een vergiftiging alvast in afwachting van de komst van of de gang naar de dierenarts of beter nog, op zijn telefonisch advies bij wijze van eerste hulp een of meer eenvoudige handelingen verrichten, die de kans van slagen van de behandeling door de dierenarts kunnen vergroten,

 *Dr. Gert Veenendaal, Universiteit Utrecht, Faculteit der Diergeneeskunde
(Medewerker van professor J.Fink-Gremmels)

Uit: Sheltie Shelter, Clubblad van de Nederlandse Sheltie Vereniging, dec. 1999

 

Codering;

TD: toxische delen van de plant (X=onbekend; O=geen) TWV: toxiciteit van water uit vaas 1+1

EH: eerste hulp maatregelen (zie 1 t/m 5, 0 en X)
1: laten braken
2: laten drinken
3: Norit toedienen
4: andere, melk etc.
5: dierenarts waarschuwen (spoed)
0: geen maatregelen nodig, niet toxisch
X: onbekend

 

Indeling:

Latijnse naam [familie], Nederlandse naam

Locacorten-schuim (CIBA): gebruik meerdere malen per dag voor het reinigen van de huid van stoffen die etsend werken op de huid.

Roticlean (polyethyleenglycol MG 400, Roth): spoelt etherische oliën van de huid af.

Natriumsulfaat (Glauberzout): gebruikt als afvoermiddel na het toedienen van actieve kool.

 

Plantenlijst:

NAAM:

GIFTIGE DELEN:

EERSTE HULP:

AFBEELDING:

Abrus Precatonius L. Ifabaceael, Paternosterboontje

Vruchten / bonen

5!

 

Aconitum SPP.** Aconitum napellus L. Iranunculaceael, Monnikskap

Hele plant; vooral wortels en zaden

EH: 5; 1, 2, 3, 4 (maagspoelen: Natriumsulfaat)

Aconitum vulparia Rbch. **(A.lycoctonum auct. Non L.), Gele Monnikskap

Hele plant, vooral zaden en wortels

5!; eventueel 1, 2, 3, 4 (maag spoelen; Natriumsulfaat)

 

Aesculus hippocastanum L. ** Hippocastanaceael Kastanje Paardekastanje

Twijgen, onrijpe vruchten en groene bolsters

3. 4 (ogen spoelen, maag spoelen), eventueel 5

Allium cepa L. **  Liliaceael, ui, Ajuin

voornamelijk de bol

1,2,3

 

Alocasia antiquorum ** Iaraceael, Olifantsoor

bladeren en stengels

4 (huid afspoelen, mond uitspoelen, ogen uitwassen)

 

Amaryllis belladonna L.#* IamaryHidaceae]

Zie : Hippeastum

 

 

 

Anthoxantthum odoratum L.** [Graminae], Reukgras

Hele plant

3

 

Azalea spp.** [ericaceae] Opmerking:

Zie Rododendron spp.

 

 

 

Caesalpinia spp.**[Leguminosae]. Caesalpina pulcherima Swartz, (Syn.: Poindana pulcherrimL.)

Hele plant, voornamelijk blad en zaden

5

 

Calla aethiopica L.** [araceae], Zie: Zantedeschia aethiopica L.

 

 

 

Calla palustris L.** (Araceae), Slangewortel

Hele plant, ook de bessen

1, 2, 3, 5

 

Calycanthus floridus L.** [calycanthaceae]

Hele plant, vooral de zaden

2, 3, 5 (alleen na zeer grote hoeveelheid)

 

Calystegie sepium (L).** R. BR. Iconvolvulaceae], (Syn.:Convolvulus sepium L.), Haagwinde

Hele plant

1, 2, 3, eventueel 5

 

Cannabis saUva L.**ssp. Indica (lam.) [moraceae], Hennep, Marthuanab

Sap/hars van de plant

5 !; eventueel 3, 4 (rustig houden)

 

Colocasia spp.** [araceae]  Olifantsoor

Bladeren

Zie Alocasia spp. En Caladium SPP

 

Convolvulus arvensis L.**[Convolvulaceae] (syn.: Calystegia sepium L.], Haagwinde

Opmerking zie verder Calystegia sepium (L.) R. BR.

 

 

 

Digitalis spp.**[Scrophulariaceae], Vingerhoedskruid

Hele plant

5!, evt. 1,3. [Natriumsulfaat]

 

 

NAAM:

GIFTIGE DELEN:

EERSTE HULP:

AFBEELDING:

Euphorbia erythraea**[Euphorbiaceae], Een Wolfsmelk

Hele plant, vooral het melksap

5

Euphorbia leuconeura**Phorbiaceae. Een Wolfsmelk

Hele plant, vooral het melksap

5

Euphorbia pseudocactus** [Phorbiaceae] Cactuswolfsmelk

Hele plant, vooral het melksap

5

 

Euphorbia tirucalli L.**[Luphorbiaoeae], Stokjescactus

Hele plant, vooral het melksap

5

 

Euphorbia trigona**[Euphorbiaceae], Een wolfsmelk (kandelabervorin)

Hele plant, vooral het melksap

5

Hippomane mancinella L **[Euphorbiaceae]

Bladeren, bloemen en vruchten en vooral het melksap

5!; eventueel 1,2,3,4 [Natriumsulfaat, blaren op huid/slijmvlies steriel afdekken, tetanus profylaxe, Lokaal: Locacorten-schuim]

 

Huperzia selago L.**Berh. Ex Schrank et Mart.[Lycopodia-ceae] (syn. :Lycopodium selago), Dennewolfsklauw

Hele plant

5!; eventueel 1,3,4 (Natriumsulfaat)

 

Ilex Aquifolium L.**[Aquffoliaceae], Hulst

Rode/gele bessen en bladeren

5!; eventueel 1,2,3,4,[Natriumsulfaat]

 

Ipomoea purpurea Roth**[Convolvulaceae] (Syn.:Pharbitis purpurea Bojer), Dagbloem

Hele plant

5

 

Juglans nigra**[Juglandaceae] Juglans regia L., Walnoot

Bladeren, bast, omhulsel van de noot

5 !

 

Kalmia latffolia L.**[Ericaceae], Berglaurier

Bladeren en nectar

5!; evt. 1,2,3,4 (Natriumsulfaat, lokaal:Locacorten-schuim)

 

Laportea canadensis`* # [Urticaceae]

Haren op bladeren en stengels

4 (verwijderen plantenresten uit de vacht, 5! (atropine, pijnbestrijding)

 

Ligustrum vulgare L.## [Oleaceae], Liguster

Bessen, bladeren, bast

5 (slechts na grote hoeveelheid); anders 1,2,3,4, (Natriumsulfaat, lokaal: Locacorten-schuim)

Lobelia dortmanna L## [Carnpanulaceae], Waterlobelia

Hele plant

Zie Lobelia inflata, 5!

 

 

NAAM:

GIFTIGE DELEN:

EERSTE HULP:

AFBEELDING:

Lobelia inflata** [ampanulaceae], Lobelia

Hele plant

5!; eventueel 1,2,3,4,(Natriumsulfaat, huid en ogen spoelen, frisse lucht, maatregelen (warmte, rust - tegen shock)

 

Lobelia urens L.**[Kampanulaceael

Hele plant

Zie Lobelia inflata, 5

 

Lotium temulentum L.** [Graminae], Dolik

vooral de zaden

5!; eventueel 1,3,4 (Natriumsulfaat)

 

Lophophora spp ** [Cactaceae] Lophophona williamsii, Peiotl

Hele plant

5! (alleen na opname van grotere hoeveelheden)

 

Lupinus polyohyllus Lindley *# [Fabaceae], Lupine

Hele plant, vooral de zaden

5!; eventueel 1,3,4 (Natriumsulfaat)

 

Lycopodium selago L.**, zie: Huperzia selago (L) Malus spp ## (Rosaceae)

Opmerking: zie hieronder

 

 

 

Myristica fragans Houtt.## [Myristicaceae], Nootmuskaat

Omhulsel van de zaden

1,2,3,4 (Rotielean, Natriumsulfaat); na grotere hoeveelheid: 5

 

Nicotiana tabacum L.## [Solanaceae], Boerentabak

Hele plant m.u.v. de rijpe zaden

5, eventueel 1,2,3,4, (Natriumsulfaat, huid en ogen goed afspoelen, rust en warmte tegen shock)

 

Pharbitis purpurea Bojer** [Convulvulaceae], Dagbloem, Opmerking:

zie Ipomoea purpurea Roth

 

 

 

Phytolacca americana L.** [Phytolaccaceae], Karmozijnbes

Hele plant vooral bladeren wortels en zaden

5!; eventueel 1,2,3

 

Piper cubeba L. ffl.** [Piperaceae] (syn-: Cubeba officinalis Miquel]

vruchten

5!; eventueel 1,2,3,4 (Natriumsulfaat)

 

Piper methysticum Forst.**[Piperaceae] (syn. Macropiper methysticum Miq.)

Wortelstok

meestal 0,

bij opwinding: 5

 

Prunus spp.** [Rosaceae] Pruim, Perzik, Kers, etc

Pitten ( indien stuk gebeten), soms blad, Opmerking:

Zie diverse soorten

 

 
perzik

Prunus amygadalus** [Rosaceae], Bittere Amandel

Hele plant, vooral de pit (kapotte)

5!; eventueel 1,2,3

 

Prunus armeniaca L.**[Rosaceae], Abrikoos

Pit (kapotte)

5! ; eventueel 1,2,3

 

Prunus cerasus L.** [Rosaceae], Kers

Pit (kapotte)

5! ; eventueel 1,2,3

 

Prunus domestica L.** [Rosaceae], Pruim

Pit (kapotte)

5! ; eventueel 1,2,3

 

NAAM:

GIFTIGE DELEN:

EERSTE HULP:

AFBEELDING:

Prunus emarginata *# [Rosaceae]

Hele plant, inclusief (kapotte) pitten

5 ! eventueel 1,2,3

 

Prunus laurocerasus L.** [Rosaceae], Laurierkers

Hele plant, vooral bladeren en zaden

5!; eventueel 1,2,3

 

Prunus padus L.#* [Rosaceae], Vogelkers

Hele plant, vooral bast en zaden

5!; eventueel 1,2,3

 

Prunus pisium** [Rosaceae]

vooral (kapotte) pitten

5!; eventueel 1,2,3

 

Prunus serotina Ehrh.** (syn Prunus virginiana) [Rosaceae], Amerikaanse Vogelkers, Bospest

hele plant, vooral bast en zaden

5 !; eventueel 1,2,3

 

Pyrus L.**[Rosaceae]. Opmerking: zie Malus

 

 

 

Ranunculus acris L.-** [Ranunculaceae],

Scherpe boterbloem

Hele plant, vooral de wortels

5!; eventueel 1,2,3,4, (Natriumsulfaat. Shockprofylaxe, blazen op de slijmvliezen/huid steriel afdekken, tetanus profylaxe, lokaal: Locacorten-schuim)

Ranunculus bulbosis L.** Ranunculaceae, Knolboterbloem

Zie Ranunculus acris

Zie Ranunculus acris, 5!

 

Ranunculus sceleratus L.**[Ranunculaceae], Blaartrekkende boterbloem

Sap, zie verder Ranunculus acris

Zie Ranunculus acris, 5!

Rhus toxicodendron L.**[anacardiaceae] (Synn.:Toxicodendron quercifolium (Michx.) Greene, zie opmerking

Hele plant, Twv: (+)

5!

 

Opmerking: Is familie van de fluweelboom Rhus typhina (E: Stag`s Hom Sumacri), waarvan de giftigheid niet onomstreden vaststaat. Wel is het melksap giftig en het celvocht sterk zuur. Rhus (nu: Toxicodendron) radicans (Poison Ivy). Rhus diversiloba, (Western Poison Oak) en Rhus vemix (Poison Sumac) veroorzaken geen problemen bij katten / honden, maar het melksap dat bij beschadiging van de plant aan de vacht blijft hangen is allergeen voor de mens! Dit geldt ook voor contact met de uitwerpselen van dieren die het binnen kregen.

Ricinus communis L.**[Euphorbiaceae], Wonderboon (boom?)

Hele plant, vooral zaden/bonen

5!; eventueel 1, 3, 4 (Natriumsulfaat)

 
wonderboom

Sambucus nigra L.**[Caprifobaceae], Vber

Bladeren, onrijpe bessen en verse bast

1, 2, 3, opmerking: Weinig giftig.

 

Sambucus racemosa L.**[Caprifoliaceae] Bergvuur

Zie Sambucus nigra L

1,2,3. opmerking:

Zie Sambucus nigra L.

 

Sedum acre L**(Crassulaceae), Muurpeper, Jodenbaard

Hele plant

5!; 1, 3,4 (Natriumsulfaat)

 

NAAM:

GIFTIGE DELEN:

EERSTE HULP:

AFBEELDING:

Solanum tuberosum L.** (Solanaceae), Aardappel

Alle bovengrondse delen (vooral de bessen) en in hoge mate de (aan het zonlicht blootgestelde) knollen en spruiten

5!; eventueel 1, 3

Taxus baccata L.#* [Taxaceae], Venijnboom

Hele plant m.u.v. de aryllus (rode omhulsel van het zaad)

5! Eventueel 1,3,4 (Natriumsulfaat)

 

Taxus cuspidata [Taxaceae], Taxus

zie Taxus baccata

zie Taxus baccata

Vinca minor L [Apocynaoeae], Maagdenpalm

Hele plant

2,3, na grotere hoeveelheid :5

 

Viscum album L.**[Loranthaceae], Maretak

Hele plant

na grotere hoeveelheid 5; anders 2,3

 

Xanthosoma spp.** [Araceae], Xanthosoma

Hele plant

4 (huid reinigen), eventueel 5

 

Zantedeschia aethiopica L.** Spreng. (syn.: Calla aetiopica) [araceae], Aronskelk

Hele plant

5!; eventueel 1,2,3,4 (Natriumsulfaat, huid en slijmvliesblazen steriel afdekken, tetanusprofylaxe, lokaal: Locacorten-schuim)

 

 

 

Aanhangsel:

 

 

 

 

Grassen die langs mechanische weg letsel (ML) kunnen toebrengen:

NAAM:

GIFTIGE DELEN:

EERSTE HULP:

AFBEELDING:

Grassoorten [Graminae], Hordeum spp., Haver- Gerstsoorten,

ML: Puntige zaden

4, eventueel 5

 

Bromus rigidus L., Dravik-soort

ML: puntige, scherpe zaden

4, eventueel5

 

Bromus tectorum L., Muurdravik

ML; Aren, lancetvormige naalden

4, eventueel 5

 

Andere planten die langs mechanische weg letsel kunnen toebrengen:

Arctium minus L. [Compositae], Kleine kus

ML: zaden

4, eventueel 5

 

Echinceren maritimus [Cactaceae]

Opmerking: Een cactus met zeer gevaarlijke doorns, dodelijk voor vogels en andere kleinere dieren die erin verstrikt raken (raken gespietst)

ML: doorns

5

 

Erodium spp. L`Herit Igeraniaceae. Zy ophyllaceae, Reigersbek

ML; Zaden

4, eventueel 5

 

Mamillaria dioica [actaceae], Mamillaria

ML: doorns

4, eventueel 5

 

Medicapo spp. L. [Leguminosae], Rupsklaver

ML: zaden

4, eventueel 5